Televizyonda ilgi çekici reklamlarda denk geliyorsunuz bireysel emeklilik sistemine, avivasa, garanti emeklilik, anadolu hayat emeklilik ve nice bireysel emeklilik şirketi sizi bireysel emeklilik sistemine (bundan sonra BES diyeceğim) katmak için çaba harcıyor.
Peki nedir BES?
Devlet vatandaşlarına sosyal güvenlik anlamında katma değer sağlayamadığı için ve mevcut sosyal güvenlik sistemi çökmek üzere olduğundan vatandaşın kendi imkanlarıyla emekli olmasını sağlamaya yönelik bir çabadır BES. Neredeyse her devlet kurumunda ve sisteminde olduğu gibi, emeklilik işini de devlet eline yüzüne bulaştırmış, bize yüklü miktarlarda ssk ödemesi yaptırırken emekli olduğumuzda kuş kadar parayı reva görmüştür.
Özet olarak, yaş kemale erdiğinde, 60′lı yaşlarımızda hayal ettiğimiz o müstakil ev, veya araba, ufak tekneyi alabilmek… Kimsenin eline bakmadan yaşlılık yıllarımızı gönlümüzce yaşayabilmek bizim neslimiz için artık hayal.
Oturup bu duruma isyan ederek yılları geçirmek bir opsiyon olabilir… Ama daha akıllıca bir seçenek var o da BES!
Bireysel emekli olmak için 10 sebep:
- Para biriktirmeye teşvik eder: Çoğu bireysel emeklilik şirketi ödemeleri sizin kredi kartınızdan çeker. Dolayısıyla siz isteseniz de istemeseniz de bir kere bireysel emekli olduktan sonra para biriktirmeye başlarsınız. Güzel tarafı biriken bu parayı her canınız istediğinde çekemiyor oluşunuz. Dolayısıyla para biriktiremeyen kimseler için biçilmez bir kaftandır.
- Biriktirdiğiniz paranın bir kısmını devlet sizin için öder: BES’in en önemli avantajlarından bir tanesi sağladığı vergi avantajıdır. Çok fazla teferruatına girmeden söylemek gerekirse, gelirinize göre BES size yaklaşık %15-20 civarında vergi avantajı sağlar. Yani 100 lira bireysel emeklilik katkı payı ödediğinizde devlet sizin net maaşınıza 15-20 lira para ekler. Diğer bir değişle normalde bankaya yatan maaşınızın %15-20 civarında arttığını göreceksiniz. (*)
- BES fonları vergiden muaftır: Diyelim ki BES’e para ödemek yerine birikimlerinizi borsa’da değerlendirmek istediniz. O zaman kazandığınız her lira için devlete vergi ödemek zorundasınız. Oysa BES yatırım fonlarında parayı değerlendirseydiniz devlet bundan vergi almayacaktı. Vergiden muaf olan bu fonları ancak bireysel emeklilik sistemi katılımcıları kullanabiliyor ve ciddi vergi avantajı elde edebiliyor.
- Finansal danışmanınız sizin için çalışır: Bireysel emeklilik şirketleri bu konuda uzman danışmanları çalıştırmaktadır. Eğer iyi bir şirketiniz varsa, o zaman muhtemelen başarılı bir danışman ile çalışacaksınız demektir. Bu danışmanlar size doğru yatırımın nasıl yapılacağını anlatacaktır. Başka bir değişle; fonlarınızı borsada mı, hazine bonosunda mı, likit fonlarda mı değerlendirmeniz gerektiğini o dönemin şartlarına göre finansal danışmanınız sizin adınıza takip edecek ve en yüksek getiri elde edebileceğiniz fonları size tavsiye edecektir. Finans bilgisine sahip olmanıza gerek kalmayacak.
- Bireysel emeklilik şirketleri sizin ulaşamayacağınız yatırım tüyolarına sahiptir: BES şirketleri çalıştırdıkları yatırım danışmaları, fon yöneticileri vb. kişiler ile ekonominin gidişatını, borsa’da hangi şirketlerin hisse senetlerinin düşüp-yükseleceğini, riskli dönemleri vs. biliyorlar. Bu şirketlerin başarı kriterleri “size ne kadar kazandırdıkları” olduğu için kaybetmemeniz için ne kadar gizli saklı ve uzmanlık gerektirecek bilgi varsa onu elde etmek için ellerinden gelen ne varsa yaparlar.
- Bireysel emeklilik ile GERÇEKTEN emekli olabilirsiniz: Sistemden çıkmadığınız taktirde 56 yaşında iyi bir emeklilik maaşı ile devletin sağladığı yetersiz emeklilik maaşına ihtiyaç duymadan yaşayabilirsiniz.
- Kendi yatırım tarzınıza göre yatırım yapabilirsiniz, ipler sizin elinizdedir: Risk almayı seven bir insansanız riski ve getirisi yüksek fonlara, risk almayı sevmeyen bir insansanız düşük getirili düşük riskli fonlara yatırım yapabilirsiniz. Geniş yelpazeli yatırım fonları arasından bir sepet yapıp canınızın istediği gibi birikimlerinizi değerlendirebilirsiniz.
- Sıkıştığınızda ödemeleri dondurabilirsiniz: Acil paraya ihtiyacınız olduğunda veya geliriniz azaldığında ödemeleri dondurup, daha sonra tekrar başlatabilirsiniz.
- Canınızın istediği emeklilik şirketine geçiş yapabilirsiniz: Rekabet sebebiyle emeklilik şirketleri inanılmaz kampanyalar yapabilmektedir. İstediğiniz an başka bir emeklilik şirketine geçiş yapabilirsiniz.
- Paranız batmaz: Ödediğiniz paraların tamamı takasbank’a yatırılır ve devlet garantisi altındadır. Hazine müşteşarlığı, sermaye piyasaları kurumu, bağımsız denetim firmaları ve emeklilik gözetim merkezi tarafından emeklilik şirketleri ve fonlar devamlı gözetim altında tutulur ve denetlenir. Ayrıca istediğiniz zaman paranızı ve yatırımlarınızı internetten takip edebilirsiniz, şeffaf bir sistemdir.
Ayrıca çalıştığınız şirket sizin bireysel emekliliğinize katkı yaptığında vergiden düşebilir. Bu sebeple bir çok kurumsal şirket çalışanlarına isteğe bağlı bireysel emeklilik hakkı tanımaktadır.
Tabi bu kadar avantajı olan bir sistemin dezavantajları da var:
- Sistemden 10 seneyi doldurmadan çıkarsanız devlet ciddi miktarda kesinti yapar. Bu sistemden keyfi çıkışları caydırma amacıyla yapılmış bir düzenlemedir.
- Bireysel emeklilik şirketleri yönetim kesintileri yapar. Bu şirketlerin gelir kaynakları yönetim kesintileridir. %8 ile %0 arasında değişen miktarlarda şirketler kesinti yapabilir. Şu aralar şirketler birbirleriyle rekabet halinde olduklarından bu kesinti yüzdelerini ciddi miktarda düşürdüler.
- Canınız istediğinde çıkamadığınız için nakit ihtiyacınız oluştuğunda birikmiş parayı kullanamazsınız. Bu aslında hem dezavantaj hem de avantajdır, bireysel emeklilik sistemi emekli olmayı hedefleyenler için tasarlandığı için kısa vadeli yatırımlar için uygun değildir.
Peki hangi bireysel emeklilik şirketi?
Bu çok tartışmalı bir konu… Bireysel emeklilik şirketini seçerken şunlara dikkat etmek gerekli:
- Yönetim kesintisi ne kadar? Piyasa ortalamasından düşük mü?
- Fon getiri oranları piyasa ortalamasından yüksek mi?
- Büyük bir şirket mi?
- Tek işi bireysel emeklilik mi? Yoksa yan iş olarak mı bunu yapıyor? (Yan iş olarak yapıyorsa hizmet kalitesi düşmektedir)
- Danışmanları kalifiye insanlar mı?
Muhakkak size bireysel emeklilik satmaya çalışan kişilere bu soruları sorun, uzun uzun araştırmadan çalışacağınız şirketi seçmeyin.
Bir sonraki konumuz: “Hangi bireysel emeklilik şirketi daha başarılı, hangisini seçeyim?”. Size kendi tecrübelerimden bu konuda objektif bir değerlendirme yapacağım.
Umarım faydalı olmuştur.
mustafa abi merhaba.Ben 5 yıldır bes katılımcısıyım. Fakat çalıştığım bankalarda karşılaştığım sigorta çalışanları benim dahil olduğum aegon bes şirketinin yatırımcılarını devredeceğini söyleyip kendi şirketlerine katılmamamın faydalı olacağını söylediler.Aegon müşteri hizmetleri bunu yalanladı.B u konu ile ilgili bir bilgin varmı?Ayrıca başka bir şirkete hesabımı aktardığım zaman benden herhangi bir kesinti olacakmı.TEŞEKKÜRLER.
selam mustafa bey
ben 26 yaşındayım malesef hala öğrenciyim size sorum şu öğrenci olduğum için ben aylık en fazla 50 lira yatırabilirim belki de 20 30 bilemiyorum ya da öyle bir ay gelecek ki hiç yatıramıyacağım ama bese girersem sorumluluğum artar paramı harcamam diye düşünüyorum umarım derdimi anlatabilmişimdir teşekkürler
Merhaba Veysel bey,
Dediğiniz gibi 56 yaşında ancak emekli olabilirsiniz. Ancak sistemden paranızı ciddi bir kesinti ile 10 sene sonra da cekebilirsiniz belki arkadaşınız bunu söylemek istemiştir.
150 lira bence makul bir ödeme. Yaşınız genç olduğu için cok ciddi bir para birikmiş olur emekli olduğunuzda.
Yalnız daha önce de belirttigim gibi bireysel emeklilik yatırımınızı ağırlıklı olarak borsaya yönlendirirseniz uzun vadede karlı cikarsiniz.
Spesifik olarak tavsiye edebileceğim bir şirket yok şu an. Daha sonra karşılaştırmalı bir yazı yazacağım.
Mustafa bey 21 yasında aylık 1.700 civarı gelırı olan bir devlet memuruyum.Gelecek yasantımı düşünürken BES i duydum ve arastırmaya karar verdım.Bu konularda hiç bilgim yok.Arkadaşım aylık 150 tl kesintiyle anadolu hayat emekliliğe girdi ve 10 sene sonra emekli olacağını söylüyo.Burda söylediğinize göre bu doğru değil.56 yaşını beklemesi lazım.Peki bende şimdi 150 tl kesintiyle başlasam sanırım iyi bi gelır elde etmem için 56 yaşıma kadar çıkmamam lazım.Doğru anlamışmıyım?Fikirleriniz benim için yol gösterici olacak.Bide hangi şirket güvenilir hangisine üye olmalıyım.Bu konulardada fikir verirseniz güzel olur.Bizlere yardımcı olduğunuz için teşekkürlr
Merhaba Berkay,
Senin gibi genç insanların bilinçli bir şekilde birikim yapmaları, geleceklerini düşünmeleri beni çok umutlandırıyor.
Yatırıma ne kadar erken başlarsan, o kadar avantajlısın. Maalesef boş vaktim çok sınırlı, o yüzden karşılaştırma yazısını hep geciktiriyorum, ilk fırsatta yazacağım.
Sevgiler.
Merhaba Umut,
Toplu paran varsa ve onu kısa vadede kullanmayı öngörüyorsan bireysel emekliliğe YATIRMAMANI tavsiye ederim.
Bireysel emekliliği bir yatırım aracı olarak görmemek gerekiyor. Bireysel emeklilik “ben 56 yaşıma geldiğimde, nasıl bir hayat yaşamak istiyorum?” sorusuna cevap vererek yatırım yapılması gereken bir sistem.
Dolayısıyla mevcut hayat standardınızı çok etkilemeyen, çok acil ihtiyacınız olmayan sabit miktarlarda yatırım yapmanızı tavsiye ederim.
Bireysel emeklilik satışçılarının pek çok insanı gaza getirip büyük meblağ’daki birikimlerini sisteme yatırttıklarını duyuyorum, bu çok üzücü bir şey. Maalesef insanlar tam araştırmadan, bilmeden böyle şeyler yapıyor. Bence siz yapmayın.
Vergi indirimi limitinin altında meblağlar (200-300 max) yatırdığınızda 56 yaşınıza geldiğinizde güzel bir emeklilik maaşınız olacaktır, şimdiki zamandaki hayatınız da bundan negatif etkilenmeyecektir.
Merhaba Ümit Bey,
Öncelikle hayırlı olsun, bireysel emeklilik sistemi sizin geleceğinizi garanti almanız için güzel bir araç.
Maalesef borsa getirilerinin 10 sene sonra ne noktada olacağını tahmin edemiyorum. (Zaten böyle bir tahmin yeteneğim olsa, muhtemelen dünyanın sayılı zenginlerinden birisi olurdum :) )
Size söyleyebileceğim şey şu: Daha önceki yazı ve yorumlarımda da belirtmiştim, uzun vadede (minimum 10 sene) borsa performansı her zaman hazine bonosu, altın, döviz vb. araçlardan daha fazla oluyor.
Dolayısıyla çok büyük ihtimalle riski düşük-getirisi düşük yatırım araçlarından daha çok kazanacaksınızdır (ancak kısa vadeli dalgalanmalardan da çok etkileneceksiniz, onu da dipnot olarak düşeyim)
Konuyla ilgili yazdığım yazı şu: http://akilligelisim.com/2010/06/11/uzun-vadede-en-cok-kazandiran-yatirim-araci-borsa/
Mustafa Abi merhaba. Çok faydalı bir blog hazırladığın için sana teşekkür ederim. Ben 20 yaşında bir gencim. BES konusunda senin sayende bilgi sahibi oldum ve bende bu sisteme erken yaştan katılmayı düşünüyorum. Senden ricam BES şirketleriyle ilgili seninde yazılarında söylediğin gibi objektif bir yazı yazman. Ben kendimde araştırıyorum ama bu konuda çok bilgili ve tecrübeli olduğundan senin tavsiyelerini de görmek istiyorum. Umarım uzun yıllar bu bloğa yazmaya devam edersin.
slm mustafa bey ben geçen ay anadolu hayat emeklilikten bireysel emeklilik hesabı açtırdım 110 tl aylık ödüyorum kesinlikle 10 yıldan önce çıkmayı düşünmüyorum şirket fon hesabı iyi diyor ama sizin daha bilgili olduğunuzu bildiğim için hesabımı borsa olarak değiştireyimmi yada neyi önerirsiniz toplu param var onuda emeklilik hesabıma yatırmayı önerirmisiniz
selam aleyküm mustafa bey size sorum şöyle olacak ben anadolu hayat emeklilikten açtırdın emeklilik hesabı aylık 100 tl yatırıyorum bu ay kesilmeye başladı para hesabimi borsaya endeksli yaparsan 10 yıl in sonunda bu günün şartlarıyla 12.000 tl param oluyor tahmini olarak ne kadar getirisi olur ilginiz için şimdiden teşekkürler
selam mustafa bey ben bu ay anadolu hayat emeklilikle anlaştım aylık yönetim gider kesintisi yüzde 2.30 ve yıllıkta yüzde 1 fon işletim kesintisi yapılıyor 10 yıl çıkmayı düşünmüyorum iyi bir tercihmi yapmışsım sizce emeklilik hesabimi borsa olarak 10 yıl boyunca değiştirmeden devam etsem karlı olurmuyum
Hayırlı olsun Umut Bey,
Bireysel emeklilik ödemelerinizi gelir vergisinden düşebilirsiniz. Bunun için ödeme makbuzlarınızı şirketin muhasebe departmanına iletirseniz onlar sizin adınıza gider göstereceklerdir.
Bu sayede ay sonunda yatan maaşınızda artış göreceksiniz.
Ayrıca size tavsiyem 10 sene parayı çekmeyi düşünmüyorsanız, bireysel emeklilik yatırımınızı borsaya endeksli fonlara yapmanız.
Bu konuda yakın tarihte yazdığım yazıyı şuradan okuyabilirsiniz:
http://akilligelisim.com/2010/06/11/uzun-vadede-en-cok-kazandiran-yatirim-araci-borsa/
Hakan Bey;
Halkla ilişkiler uzmanı arkadaşımla görüştüm fakat bu konuda çalışan arkadaşlarımızın bu konuya sıcak bakmadığı cevabını aldığım için ısrarcı olmak istemedim. Ben şahsım adına BES’i faydalı bir işlem olarak görüyorum. Yardımlarınızdan dolayı sizlere çok teşekkür ediyor, Saygılarımı sunuyorum.
Mustafa Bey;
Teşekkür ederim Mustafa bey şimdi kararımı verdim ve aylık 300 TL olarak yatırım yapacağım. 10 yıl boyunca da asla çekmeyi düşünmeden yapmayı planlıyorum böylelikle ilerleyen yıllar da benim için güzel bir amaç uğruna oluşmuş bir birikim olacağını ümit ediyorum. Saygılarımla
Umut Bey,
Daha önceki yazımda benzer bir değinimde ben yapmıştım Mustafa Bey’de aynı şekilde bu sisteme giriş yapmış.. Çalıştığınız şirketteki insan kaynaklarıyla görüşerek bu konuda bir anlaşmalı şirketleri olup olmadığını öğrenin yoksa mutlaka yönlendirin. Bireysel ile grup katılımı arasında gerçekten ciddi farklılıklar var.
Ben Avivasa şirketine kayıtlıyım, borsa’ya dayalı fon getiri oranları en yüksek şirketlerden birisi. Ayrıca danışmanları da bilgili kişiler.
Vakit bulduğumda size bu şirketlerle ilgili bir objektif karşılaştırma da yapacağım.
Ancak benim Avivasa tercihim fon getiri oranlarını araştırarak olmadı, çalıştığım şirket çalışanlarına Avivasa ile bireysel emeklilik yaptırdığı için otomatik olarak Avivasa’yı seçmek durumunda kaldım.
Ama bu tercihten de rahatsız değilim, onu da söyleyeyim.
Merhaba Umut Bey,
Öncelikle ilk söyleyeceğim şey şu: BES’i avantajlı kılan en önemli özellik vergi indirimi.
Bu vergi indirimi için de devletin koyduğu bir üst limit var (Asgari ücret kadar)
Dolayısıyla bunun üstünde yatırdığınız aidatlar vergiden muaf olmayacak (DİKKAT!)
O yüzden size tavsiyem elinizdeki 9.000 TL’yi BES’e YATIRMAMANIZ yönünde. Dediğiniz gibi 5-6 sene sonra bu paraya ihtiyacınız varsa geri çekmek istediğinizde zarar edersiniz.
O yüzden ayda maksimum 200-300 liralık bir ödeme yapmanız uygun olacaktır. Bu ödemeyi de 1500 liralık maaşınızın gelir vergisinden düşersiniz.
5-6 Sene içinde bu paraya ihtiyacınız olursa zararınız %15 olur. 5-6 sene içinde %15′in üzerinde gelir elde edersiniz, ancak bu zarar çok fazla… O yüzden kısa vadeli para ihtiyacınız varsa bu sisteme para yatırmayın.
Mustafa Bey;
Bir sakıncası yoksa sizin şuan da hangi BES’e kayıtlı olduğunuzu öğrenebilir miyiz? Kıyaslama yapmak ve bu şirket hakkında bilgi almak için. Yada bize önerebileceğiniz BES Şirketlerinin bi kaçının kıyaslamasını yaparsanız bizi çok güzel bir şekilde bilgilendirmiş olursunuz. Şimdiden çok teşekkür ediyorum.
Sayın Mustafa Bey;
Öncelikle bizleri bilgilendirdiğiniz için çok teşekkür ediyorum. 23 yaşında bir şirkette sevkiyat müdürü bir gencim. Aylık gelirim 1.500 TL(Kira,Yeme-İçme şirketime ait) Ben bu şekilde aylık ortalama 1.000TL bankaya yatırıyorum.(ZiraatBank)Fakat faizlerin çok düşük olması ve paramın değer kazanmadığını düşündüğüm için BES’i araştırmaya başladım ve nitekim bugün avivasa’dan bir yetkili görüşmeye geldi. Bana verdiği bilgiler doğrultusunda yapmış olduğum değerlendirme neticesin de bana çok mantıklı geldi. Gerçekten bu sistemin uzun yıllar boyunca düşünülmesi gerektiğini anladım. Fakat şöyle bir düşündüğümde bankada bulunan 9.000 TL alıp BES’e yatırsam ve aylık ortalama 800 TL koysam, İlerde(5-6) Yıl sonra ki hayat şartlarında evlilik, gayri menkul alımı vb. Bir ihtiyacım olduğunda anladığım kadar bu sistem pek de yararlı değil! Şimdi sizden yardımınızı istediğim konu. Eğer ki 28-29 yaşlarında bu paraya ihtiyacım olsa zararım ne olur? Bu para bankada durursa ve faiz işlerse arada büyük bir fark olur mu? Sizin belirtmiş olduğunuz yorumlardan sonra bu konu hakkında ki bilginizden yararlanarak bir karara varmak istediğimi belirtir, Saygılarımı sunarım.
Mesrur bey, yalnış anlamışsınız. Banka veya Bireysel Emeklilik çalışanı değilim.
Bu şirketlerden de hiçbir gelirim yok, herkes gibi ben de müşteriyim.
Öte yandan BES’te 17.000 lira yatıran arkadaşınıza kıyasla 2 ev ve bir arabanız olmuş, öncelikle hayırlı olsun.
Diyelim ki bu söylediğiniz şey doğru (ki çok şüpheliyim)
17.000 lira yatıran arkadaşınız ayda ortalama 200 lira yatırmış olsun BES sistemine ve hiç getiri elde edemesin. (Ki sıfır getiri de mümkün değil ya, neyse…)
Bu parayı 7 yılda biriktirmiş olsun.
Sizin mal varlığınız da (ortalama bir ev 150-200 bin lira olduğunu varsayarsak) 300 milyar civarı anladığım kadarıyla…
Yani diyorsunuz ki “AYDA 200 lira biriktirdim, 7 senede bu parayı 300.000 lira yaptım”
Legal yollardan %1700 getiri elde edebilecek hangi yatırımı yaptıysanız, aynısını eminim bu siteyi okuyan herkes (ben dahil) yaparız, açıkcası çok merak ettim.
Lütfen bilgi kirliliği yaratmayın, ulu orta bol keseden atmayın. İnsanlar buraya saçmalık dinlemeye değil, bir şeyler öğrenmeye geliyor.
Sizin yorumunuzu da silmiyorum, çünkü bunlar bireysel emeklilik sistemini anlamamış, bu sebeple dezenformasyon yaratan kişilerin klasik yorumları… Bunları da yansıtmak lazım.
aaaaAnladığım kadarıyla, mustafa bey bir banka çalışanı, ya da bu işlerdan karı olan birisi.Ben size bir şey anlatayım. Ben BES e girmedim.Bundan 5 sene önce bir arkadaşım girmişti. Yaşım 33 ve benim 2 tane evim ve yeni bir arabam oldu bu süre zarfında.O arkadaşın ise BES te 17000 tl si var.Başka birşeyi yok.Değerlendirme tam lineer olmayabilir.Ama ben BES e karşıyım.Kendiniz değerlendirin paranızı.
Açıkcası AvivaSA genel müdürü niçin böyle bir yorum yaptı bilemiyorum.
Kesinlikle bildiğim şey şu: şayet emeklilik fonunu hazine bonosuna endeksli seçerseniz iyi ihtimalle yatırdığınız kadar parayı emekli olunca alırsınız… Yani pek ahım şahım bir getiri sağlamaz, ama zarar da etmezsiniz. Paranız enflasyona karşı korunur.
Ancak gerçekten katma değer yaratmak istiyorsanız ülkenin büyümesine, sanayinin kalkınmasına endeksli bir yatırım aracı seçmelisiniz.
Türkiye önümüzdeki 30 sene içinde dünyanın en büyük 10 ekonomisi arasına girecek. Genç nüfus oranı Avrupa ülkelerinin en yüksekleri arasında.
Okumuş bir nesil ile, üretim potansiyeli yüksek.
Dolayısıyla gelecekte ülkemiz ticaret hacmi olarak büyüyecek. Türk firmaları da bundan nasibini fazlasıyla alacak.
Özellikle banka, sigortacılık ve hizmet sektörlerinde gayri safi milli hasılanın büyüme oranından daha yüksek büyüme bekleniyor.
Bu şartlarda borsa 30 yıllık bir yatırım için rakipsiz bir araç.
Ben o yüzden (şayet beyanı dediğiniz gibiyse) AvivaSA genel müdürü’nün dediğinin tam tersini yapardım.
Emekliliğe kadar borsanın getirisinden faydalanıp, borsa yüksekken ve emeklilik yaşıma yakın bir zamanda hazine bonosuna geçip kazanımlarımı garanti altına alırdım.
Neticede bu bir tercih, kendi BES yatırımımı, eşiminkini, tüm arkadaşlarım ve BES’e giren akrabalarımın yatırımlarını %100 borsa’ya endekslettim.
Her ortamda da bunu savunuyorum.
Vaktim olsa son 20 yılda Türk borsa’sının diğer yatırım araçlarına oranla performansını da gösteren bir yazı yazacağım, o zaman daha iyi anlaşılır söylemek istediğim.
Mustafa bey öncelikle değerli yorumlarınız için çok teşekkürler.Geçenlerde AvivasSA genel müdürü bloomberg’de bir yayına katıldı ve BES’de sadece emeklilik yaşına kalan son 3 sene için borsaya endeksin artmasını önerdi. Sizce neden bu şekilde bi yorum yaptı ?
Merhaba İsmail,
İşin dini boyutu hakkında ahkam kesebilecek durumda değilim. Ancak, bu işin içinde tabi ki faiz var (şayet hazine bonosuna endeksli bir fona yatırım yaparsan)
Ancak borsa’ya endeksli bir fona yatırım yaparsan işin içinde faiz yok. Tamamen bu gidip bir şirkete ortak olmaya benziyor… Zarar da edebilirsin, kar da. O yüzden bu şekilde fon seçimi yaparsan helal olacaktır (diye tahmin ediyorum)
Merhaba Uğur,
Anadolu Hayat ve Emeklilik bu konuda başarılı firmalardan birisi, öncelikle iyi bir tercih yaptığını söyleyebilirim TSK’nın.
Normal şartlar altında kurumsal plan’da sana özel bir finansal danışman atamıyorlar (bildiğim kadarıyla) dolayısıyla bir finansal danışmanın olmayacaktır. Ancak telefon açtığınız zaman mutlaka size yardımcı olacak bir danışmana bağlayacaklardır ve oradan bilgi alabilirsin.
Fonlara gelince… Riski düşük, ama getirisi de düşük fonlar mevcut. Bu fonlar özellikle hazine bonosuna yatırım yapılan fonlardır.
Ama riski yüksek getirisi de yüksek fonlar mevcut, bunlar da genellikle borsa, çeşitli finansal araçlar vs. kullanılanlardır.
Dünya’da uzun vadede borsa’yı getiride yakalayabilen başka bir yatırım aracı yok. (Bütün dünya’da araştırmalar bunu gösteriyor) Şayet sabırlı bir insansanız 10-20-30 yıl içinde yatırımınız hazine bonosunun en az birkaç misli getiri sağlayacaktır.
Bunun da mantığı basit.. Dünya nüfusu artıyor, tüketim artıyor… Tüketim artıkça satışlar artacak, şirketler büyüyecek. Dolayısıyla bu şirketlerin değeri de artacak. Şirketlerin değeri arttıkça borsa’daki hisseleri de artacaktır.
O sebeple bence BES sisteminde karlı çıkabilmek için mutlaka yatırım portföyünün ağırlıklı kısmını hisse senedine dayalı fonlara yatırıp beklemek olacaktır. Baktınız borsanın riskli olduğu bir döneme giriliyor, o zaman hazine bonosuna döndürürsünüz yatırımınızı… (ama mesela ben hiç kurcalamıyorum, girdiğimden beri tüm param borsaya endeksli)
Yaşınız 23 ise 33 sene çıkmadan sabrederseniz ve borsaya dayalı bir fona girerseniz emekliliğinizde harika ve rahat bir hayat yaşama ihtimaliniz çok yüksek.
(maalesef emailimi veremiyorum, sorularınızı buradan sorabilirsiniz)
BES sisteminin dini boyutu nedir acaba. Yani Fonlar işin içine girdiği için faizle kazanılmıs para olmuyo mu içine faiz giren herşey de haram oluyor benim bildiğim bu konuda bi bilginiz var mı acaba
ii günler bütün yorumlarınızı okudum bes hakkında kafamda birseyler olustu. Fakat tam anlayamadıgım birseyler var. Mesala fon getiri oraanları demişsiniz. Ben su anda TSK üyesiyim ve TSK Anadolu H. E. ile anlaştı bu sene . Ben sisteme girerken bir fon seçiyorum ve yatırdığım para bu fon oranında katlanıyor doğru anlamış mıyım ve bu fonu iki ay da bi değiştirme hakkım olacak. Peki ne tür fonlar var onlardan biraz bahsedebilir misiniz? Bi de başvurdugumuz şirket bize finansal danısmanlık hizmeti sağlıyor mu yoksa biz kendimize bi finansal danısman mı buluyoruz. Ayrıce uzun vadede borsa fonuna yatırın diye bi tavsiye de bulunmussunuz borsa fonu hakkında biraz bilgi verir misiniz zarar etme gibi bi durum olabilir mi.Uzun vadede borsanın düşme gibi bi tehlikesi olamaz mı .Bu sistemde sabit getirisi olan risksiz fonlar da var mı biraz yardımcı olursanız sevinirim. Pazartesi BES’ e başvurmayı düşünüyorum bu arada yaşım 23. Bana mailinizi de verebilirmisiniz mumkunse size ozel sormak istediğim bazı seyler de var. Yardımlarınız için teşekkur ederim…
Merhaba Çağlar Bey,
Öncelikle siz Bireysel Emeklilik işini doğru yorumlamıyorsunuz sanırım.
Bireysel EMEKLİLİK emekli olmak için girilen bir sistemdir, size satış yapan bireysel emeklilik danışmanı bunu vurgulamamış olabilir ancak, doğası gereği bu sisteme UZUN YILLAR para bağlamayı kabul edenler girmelidir.
Söylediklerinizden böyle bir amacınızın olmadığını anlıyorum, kısa vadede çok kazanayım gibi bir düşünceniz varsa BES size uygun bir sistem değil.
Kesinti ve çıkış aidatları tam olarak kısa vadede sistemden çıkışları engellemek için konulan şeylerdir. İnsanlar sistemden çıkmasın, fonlar büyüsün ki gelecekse sistem daha stabil ve istikrarlı getiri sağlayabilsin.
Dolayısıyla tam olarak bilgi sahibi olmadan, fikir sahibi olmuşsunuz anlaşılan.
Diğer bir konu da BES danışmanlarının bilgi kirliliği yaratabilmeleri… Kendilerine satış hedefi konulduğu için müşteriye gerekli bilgilendirmeyi yapmadan satış yapmaya çalışabiliyorlar, sizin danışmanınız size 0 sene emekli olabilirsiniz dediyse o danışman yalan söylemiştir, böyle bir şey yok.
Burada da yine araştırmadan, sizin ihtiyaçlarınıza cevap olup olmayacağını sorgulamadan sisteme girip, sonra da dert yanan siz kararınızdan sorumlusunuz.
Ortada ne enayilik var, ne zarar var ne kazıklamak var… Size uymayan bir yatırım alanına para yatırmışsınız.
Ben de site sahibi olarak kendimden örnek vereyim…
Bu güne kadar BES’e 6.000 lira yatırmışım, bu ay hesabımda 13.500 TL var.
3 senede yatırdığım para iki katından fazla kazandırmış… Bu arada devlete ödeyeceğim vergi’den de yırttım (bu da yaklaşık 2000 TL’nin üzerinde)
Kesinlikle sistemden çıkmayı düşünmüyorum, bundan daha iyi kazandıracak bir emeklilik planı da bilmiyorum.
56 yaşıma gelince, bu parayla kendime bir tekne alıp emekliliğimde dünya turu yaptığımda da bireysel emeklilik şirketime bir teşekkür mektubu yazacağım.
Sevgiler.
8000 tl para yatırmışım 5 senede paranın fon değeri 9500 olmuş.sistemden çıkmak istediğimde.%15 kesinti ve ayrıca ertelenmiş erken çıkış aidatı 750 tl kesinti yapacaklarmış.
yani ele 6900 geçecek.
şimdi bunun neresi iyi.bu sisteme girerken bana 0 sene sonra emekli olacaksınız demişlerdi.şimdi 56 diyorlar.
valla zararın neresinden dönerseniz kardır.
gene kazançlı tabiki onlar.enayide biziz.
onca yönetim aidatı altında yaptıkları kesintiye rağmen hala para keselim muhabbetindeler.
ben kimseye tavsiye etmiyorum.
iyi akşamlar arkadaşlar
ben avivasa finansal danışmanı olarak işe yeni girdim tüm yorumları okudum.gerçekten bes i uzaktan bakana anlatmak çok zor önyargılı olmayalım.bes te bir ayrıntı daha çalışacağınız şirketin fon buyukluğü çok önemli fon buyuk olursa getirisi daha fazla olur:))mesela AVİVASA araştırın isterseniz!!!
çok kısa bir özet daha bes’de getiri oranı aracı kurumun müşteri sayısıyla doğru orantılı bir aracı kurumda ne kadar çok katılımcı varsa o kadar çok kazanç vardır. bunuda herkesin bilmesinde fayda var sanırım..
Saygılarımla
Selamlar,
23 yaşındayım ve BES’de tam iki senemi doldurdum. Girişimci bir kişiliğim var üniversite 2. sınıftan beri çalışma hayatındayım tam zamanlı olarak. Bende sizler gibi BES taraftarıyım ve soruların genelde hangi BES şirketi olarak ilerlediği sabit.. Eğer ki bir holding çalışanıysanız (kurumsal) mutlaka ve mutlaka insan kaynaklarınızın anşalmalı olduğu kurumları tercih edin.. Çünkü yönetim gideri olarak alınan paylar kurumsal anlaşmalara istinaden çok çok düşük vede cazip miktarlara inebiliyor. Örnek verecek olursak Yapı Kredi Emeklilik’ten BES poliçeniz mevcut ise aylık 200 tl ‘lik katkı payınıza yaklaşık olarak 16 tl kesinti koyuyorlar bu rakam eğer koç grubu çalışanı iseniz net olarak 2 TL evet yanlış duymadınız yalnızca 2 TL. Aynı durum Sabancı grubu içinde geçerli İş bankası Garanti bankası Ziraat Bankası bütün kurumlarda bu durum böyle..
Saygılarımla
Mustafa Bey verdiğiniz bilgiler için gerçekten çok teşekkürler.. Buarada yanlış yazmışım geçen yorumumda 22 değil 23 yaşındayım :D Sanırım söyledikleriniz çerçevesinde ben de katılacağım BES’e.. En çok ta uzun dönemde diğer hesaplardan kesilecek vergiler ve sosyal güvencenin daha da düşeceği düşüncesinden dolayı BES i tercih etmek en mantıklısı gibi geliyor şuan.. Tekrardan teşekkürler..
Dipnot: Sitenizin RSS desteği olması gerçekten çok güzel oldu benim için.. Borsa ile ilgili yazınızı merakla bekliyorum.
İyi haftasonları dilerim..
Merhaba Barış,
Öncelikle yaşın 22 olmasına rağmen farkındalık seviyen gayet yüksek, bu çok takdir edilecek bir şey. O yaşlardaki bir çok insan geleceğini hiç düşünmüyor.
Herşeyden önce, hangi bireysel emeklilik firması olursa olsun, şayet konu “emeklilik” ise bundan daha iyi bir alternatifin yok.
Devletin bizlere sunacağı emekli maaşı 60′lı yaşlarımıza geldiğimizde çok komik bir rakam olacak. (Bütçe açıkları, bu karadeliği kapatamıyor)
Dolayısıyla 60 yaşına geldiğinde hayat güvencesiz kalmamak, milletin eline bakmamak için BİREYSEL EMEKLİLİK BİR TERCİH DEĞİL, BİR ZORUNLULUK!
Yani hepimiz kendi emekliliğimizi kendimiz gerçekleştireceğiz. Bunu nasıl ve hangi şirketle yapacağımız ayrı konu.
Öncelikle bireysel emeklilik şirketlerini tercih ederken iki tane kritere bakmak gerekli: 1)yönetim kesintisi 2) fon getiri oranları
Benim için en kritik şeylerden birisi yönetim kesintisi, çünkü zaten genç yaşta olduğumdan henüz birikmiş doğru düzgün para yok. Orada getiri oranındaki %1′lik fark beni çok etkilemiyor.
Ancak yönetim kesintisi oranları gerçekten piyasada çok yüksek. Şayet %0 kesinti oranı varsa ve giriş çıkış aidatı alınmıyorsa bu bireysel emeklilik şirketini tercih etmeni öneririm.
İkincisi bireysel emeklilik ödemelerini bordronda gördüğün gelir vergisinden düşebiliyorsun. Yani devlete daha az vergi ödüyorsun (bu vergiler de hiç az rakamlar değil) Ayrıca bireysel emeklilik getirileri de vergiden muaf (yani kazandığın fon artışlarından vergi almıyor devlet)
Dolayısıyla biriktiren hesap veya altın hesabı getirileri vergiye tabi olduğundan uzun vadeli yatırım için daha iyi alternatifler değiller.
22 yaşında bu sisteme girmen demek ortalamada herkesten 6-7 sene daha fazla para biriktirmiş olman demektir.
Ne kadar erken biriktirirsen o kadar fazla birikir ve paran ne kadar çok toplanırsa daha çok fon getirisi kazanırsın.
Ben kendi çocuğum olduğunda, bırak 22 yaşını, daha 1 aylıkken Bireysel emekliliğini başlatmayı düşünüyorum. 18 yaşına geldiğinde hatrı sayılır bir serveti olacak çünkü.
(Son bir not, sana tavsiyem tüm yatırdığın parayı borsaya endeksli bir fona yatır. Bu konuda daha sonra bir yazı yazacağım ama çoooook uzun vadeli yatırımlarda borsa en çok kazandıran araçtır)
Sevgiler.
Gerçekten çok güzel bir yazı olmuş. Öncelikle teşekkürler paylaştığın için.. Yaklaşık 15-20 dk önce bireysel emeklilik için firmamız bir BES firmasıyla anlaşma yapmış ve onun açıklamalarını dinledim.. Giriş ve çıkış aidatları alınmıyor,ara toplu ödeme kesintisi de %0 ve ayrıca aylık yönetim gideri de alınmayacağı söylendi.. Ortalama yıllık gider kesintisi de fon bazında değişmekle birlikte %2.04 olarak belirtildi.. Sizce bireysel emeklilik alternatiflerinde bu şartlarda katılmalı mıyım? Bir de finansal danışmanlarının yeterliliğini tam olarak bilmiyorum ancak çalıştığı firmalar(referanslar) köklü ve sağlam firmalar.. Fikirlerinizi paylaşırsanız sevinirim..
Bir de benim yaşım 22 ve bir yandan BES için daha erken olduğunu düşünüyorum.. Onun yerine biriktiren hesap ya da altın hesabı açmam daha mantıklı olmaz mı?
Sevgili Okan,
Öğretmenin sana ödev olarak bunu vermişse ne kadar güzel… Araştırıp öğrenmen için vermiş.
Sen ise burada benim araştırıp, öğrendiğim ve yazdığım şeyi kopyalayıp öğretmenine kendin yazmışsın gibi vermeyi düşünüyorsun.
Yaptığın şey yanlış, günü geçirmeye çalışmak, kolay yoldan işlerini yürütmeye çabalamak seni daha iyi bir birey yapmaz, ahlaksız bir birey yapar.
Uzun vadede bu davranışlar sana zarar verir, bilgine.
ya benim ödevim bu konudada biri bana bu yazıyı yollaya bilirmi tam benim istediğim şekilde bi ödev gönderirseniz memnun kalırım.
merhaba,kendim yaklaşık 7 senedir bireysel emeklilik sektörünün içindeyim.Bu sisteme girişini yaptığım yüzlerce müşterim var,ayrıca sadece 10 ayda %50 oranında para kazandırdığım müşterilerde mevcut.Bes sistemine girerken insanların dikkat etmesi gereken 3 şey vardır.1-seçtiğiniz şirketin portföy yönetimi,yani fon getirileri.2-şirketlerin uyguladığı kesintiler.3-finansal danışman.Yani bu sisteme girerken bu 3 şikkı gözönünde bulunburursanız gayet memnun kalırsınız.
sayın Ahmet Çetin bey… siz her yaptığınız işi bedavaya mı yaptırıyorsunuz…? bakkaldan ekmeği bedavaya, manavdan domatesi bedavaya, evinizin elektriğini, suyunu, doğalgazını bedavaya mı kullanıyorsunuz…? eğer bu şekilde yaşıyorsanız, yaptığınız işinizin karşılığında bir maaş-ücret veya kar da almıyorsunuzdur… tabiii, burası tam komünist bir ülke ya…siz de bireysel emeklilik firmalarının aldığı küçük kesintilere itiraz edersiniz… nede olsa bu şirketlerin çalışanları Allah rızası için çalışırlar, bu şirketlerden devlet vergi almaz, ssk primi ödemezler, elektrik, su, telefon ve reklam masraflarından da bu şirketler muaf oldukları için sizden alınan küçük yasal kesintileri ödemek istemezsiniz…bankaya yatırın paranızı, banka bile 3 ayda bir hesap işletim ücreti alıyor… kimse hayrına çalışmıyor…bireysel emeklilik şirketleri de zaten hayır kurumları değil. size önerim, gidin bireysel emeklilik sözleşmesi yaptırın, kendinize iyi tanınan bilinen büyük bir şirket seçin ve finansal danışmanınızla sürekli irtibat içinde olun… o zaman iyi kazanacağınızın garantisini veriyorum…slm.
BES bir kandırmacadır.Sadece biriken paranızı faiziyle geri alırsınız.Tek cazibesi küçük bir kısmının vergiden düşülmesidir.Televizyonda oynayan BES reklamlarını da siz ödersiniz.Site sahibi gelişirken biz gelişime destek mi olalım?:)
Bu yazıyı yayınlamaya cesaretiniz var mı?
Merhaba Savaş Bey,
Fonların nasıl değerlendirileceği ve takip yöntemi ile ilgili vaktim olduğunda detaylı bir yazı yazacağım.
Ancak bireysel emeklilik sistemi için “kazanç benim ne işime yarayacak?” sorusu geçersiz olacaktır… Şayet bu sistemden kısa vadeli bir kazanç bekliyorsanız, veya bu işi bir yatırım aracı olarak görüyorsanız kesinlikle size bireysel emeklilik tavsiye etmem.
Bireysel emeklilik çok uzun vadeli bir yatırım projesidir. Yaşlandığınızda rahat etmek, çocuğunuz üniversiteye giderken birikiminizi kullanmak gibi uzun vadeli ihtiyaçlar için avantajlıdır.
3-5 sene param değerlensin sonra çıkayım derseniz bu sistemde büyük zarar edersiniz. Çünkü sistemin amacı bu türden yatırımları desteklemek değil, uzun vadeli yatırımı desteklemektir.
bende hamdi beyin yazısını okudum ama bir yöntem belirtmemiş mesela fonlarımızı nerden nasıl takip edeceğiz vede 10 yıl içinde paraya dokunulmadığı söyleniyor o halde kazanç benim ne işime yarayacak cevaplarsanız sevinirim şimdiden teşekkürler
arkadaşlar hulya hanımın yazısını okudum ve 2.5 yılda 300 lira kazandığını sadece % 7 kazandığını anlatıyor oysa bes sisteminde düşük getirisi olan fonlarda var yüksek getirisi olan fonlarda var ve kanun her 2 ayda bir fonlarınızı değiştirme imkanı sağlamış bizlere örneğin 01/01/2009 hisse senedi fonuna parasını yatırmış bir bes yatırımcısı bugün itibari ile yaklaşık %80 kazandı şaka değil bu % 80 aynı zamanda hülya hanım vegi avantajından eğer bodro ile çalışıyorsa ortalama her ay ödediği paranın % 20 sini peşin peşin cebine koydu başka bir değişle yatırdığı 5300 tl nin tam tamına 1060 lirasını cebine koydu ama bunu söylemiyo cebinden çıkan para 5300 değil 4240 tl dir şimdi hesaplasın bakalım ne kazanmış insanları lütfen yanıltmayalım ve bilmediğimiz uzmanı olmadığımz konularda fikir beyan etmeyelim eğer hülya hanım her ay fonlarını takip etseydi ve getirisi iyi olan fonlarda parasını değerlendirseydi şimdi bu sayfaya teşekkür yazıları yazacaktı teşekkürler.
1 yaşında bir kızım var onun için istiyorum ama emin değilim nereye yatırım yapmalıyım bunun için ne yapmalıyım yardımcı olursanız sevinirim teşekkürler
her sistemde olduğu gibi, bireysel emeklilik sisteminde de illaki bazı sorunlar ve şikayetler olacaktır. insanla ilgilenen hiç bir işten tam memnuniyet elde etmek mümkün değildir. bireysel emeklilik firmalarıyla çalışırken finansal danışmanların yönlendirmeleri ve ilgilenmesi sayesinde iyi para kazanabilirsiniz, gerçekten emeklilik için iyi yatırım yapabilirsiniz. ama eğer sizinle ilgilenen bir finansal danışmanınız yok ise işte o zaman kendi fonlarınızı kendiniz takip etmelisiniz.
bes ile ilgili internetten araştırma yapıyorum. sadece okuduklarımla ilgili ufak bir fikir edindim. ama bu işte tecrübe önemli yukarıdaki hülya yalçın arkadaşımız iyi bir tecrübe sahibi bana güzel bir referans oldu. teşekkürler hülya yalçın :))
Çok teşekkür ederiz ağzına eline sağlık…çok güzel omuş…
hangi bireysel emeklilik şirketi seçmemizi önerirsiniz
Bende aynı hayaller ile BES girdim şu anda yatırdığım 1800 ytl 1400 tl olmuş urumda. Ayrılmak istersem elime 800 lira civarında bir para geçiyor. Sizden kestikleri %7′lik yönetim gider kesintileri ile sizin için hiçbirşey yapmıyorlar..
yatırdığım 5300 YTl param ancak ola ola 5700 lira olmuş 2,5 yılda.. Getisi 2.5 yılda %7 civarında gerçekleşmiş , dolardan bile kötü yani..
Para biriktirmek istiyorsanız gidin ve mevduat hesabı açtırın her ay düzenli talimatla kendiniz para aktarın daha akıllıca…
selam 5.11.2008 tarihi itibari ile AIG sigorta şirketinden bireysel emeklilik için başlangıç yaptım . sizce seçimin ne derece doğru . bu konuda beni aydınlatırsanız sevinirim . teşekkurler