Yeni Mezun Olacaklara Tavsiyeler

Bir süre sonra mezun olacaksınız ama ne yapacağınızı bilmiyorsunuz muhtemelen. Çoğu yeni mezun ve mezun adayının girdiği genel psikoloji budur… Ben de bu dönemden geçtim, ne yapacağımı bilmeden baya bir süre kararsız kaldım.

İş hayatında geçirdiğim bir müddet süreden sonra, yeni mezun olacak arkadaşlara verebileceğim tavsiyeler şunlar:

1- Bol bol mülakat pratiği yapın:

İş aramak bu hayatın gerçeği ve bu süreçteki diğer gerçek de mülakatlar… Mülakat dediğimiz şey çoğunlukla insan kaynaklarının standart sorular sorduğu, departman yöneticilerinin de “kafası çalışıyor mu, disiplinli düzenli bir insan mı?” sorularına cevap aradıkları bir ortam oluyor.

Bu ortamı bir nevi tiyatro sahnesi gibi düşünürseniz, rolünü iyi oynayanların başarılı olacağını öngörebilirsiniz.

Bu rolü iyi oynamak için mutlaka “mülakatlarda en çok sorulan sorular ve cevapları”nı araştırın… Birisi size “kendinle ilgili en çok sevmediğin özelliğin nedir?” diye sorduğunda “benim sevmediğim özelliğim yok” veya “çok çalışmayı sevmem” gibi abuk sabuk cevaplar vermemiş olursunuz. (ki bu cevaplar sizin için doğru da olabilir o ayrı)

Mutlaka mülakat pratiği yapın, aynanın karşısına geçin ve “bana yaptığın stajları anlat” diye bir soru geldiğinde nasıl cevaplayacağınızı çalışın. Tedirgin mi görünüyorsunuz, konuşurken çok mu panikliyorsunuz, çok mu monoton bir haliniz var? Kendinizi masaya yatırıp inceleyin.

“Doğal” olana kadar çalışmanız gerekiyor… Mülakatlarda “abartan” veya “aşırı tedirgin olan” adaylar kaybederler. Karşınızdaki insanda temiz bir izlenim bırakabilmeniz gerekir.

2- Gidebildiğiniz kadar mülakata gidin:

Şirket, sektör, pozisyon vb. ayrımına girmeden davet edildiğiniz tüm mülakatlara gidin. Her mülakat muhteşem bir tecrübe oluyor, girdiğiniz her mülakattan sonra -iyi de geçse, kötü de geçse- bu konuda ilerliyorsunuz.

Bir noktadan sonra “mülakat profesyoneli” olarak bile adlandırılabilirsiniz. Ben o kadar çok mülakata girdim ki, artık bütün süreci ezberledim, gelebilecek tüm ters soruları duydum, beni köşeye sıkıştırmak isteyecekleri tüm konulara cevaplarım hazır.

Bir müddet sonra gittiğim tüm iş mülakatlarından “olumlu” cevaplara almaya başladığım için çok rahatladım. Bu iş “doğuştan” gelmiyor, zamanla, pratik yaparak, gerçek hayatta uygulayarak iyi sonuçlar almaya başlıyorsunuz.

3-Sektör ve şirket araştırmaları yapın:

Hangi sektörde çalışmak istersiniz? Otomotiv, perakende, sağlık?… Hangi pozisyonda çalışmak sizi mutlu eder? Üretim mi, finans mı, pazarlama mı?

Staja almak için mülakat yaptığım 3.-4. sınıftaki öğrencilerin çok azı gerçekten ne yapmak istediklerini biliyorlardı… “Ne iş olsa yaparım” mantığı yeni mezun için olabilecek en kötü düşünce…

Siz “ne iş olsa yaparım” diyen bir insansanız iş hayatında başarı şansınız çok az… Uzmanlaşmak çok önemli bir “varlık” oluyor zamanla…

Dolayısıyla “ne üzerine” uzmanlaşacağınızı daha işe girmeden belirlemeniz ve nokta atışı gitmeniz sizi birkaç adım öteye taşıyacaktır. Mülakatlarda da ne yapmak istediğine emin adaylar her zaman çok iyi bir izlenim bırakırlar.

Dolayısıyla sektörleri araştırmaya başlayın… Hangi sektör önümüzdeki 10 yılda gayri safi yurtiçi hasıla’nın üzerinde büyüyecek, hangisi daha çok istihdam yaratıyor araştırın. TUİK, sanayi odaları, Devlet Planlama Teşkilatı, IMF; Dünya Bankası, danışmanlık şirketleri vb. bir sürü kaynaktan bu verilere rahatlıkla ulaşabilirsiniz… Borsa’ya bakın hangi sektör daha çok kar ediyor, hangisi çok hızlı büyüyor?

Büyüme ve karlılığı yüksek bir sektör tespit etmek yeterli değil. Bu sektörde çalışmak sizi mutlu edecek mi? Karakterinize uygun mu? Bu kriterlere uyan bir sektördeki tüm şirketleri takip edin, iş ilanlarına başvurun.

Bu sektördeki hangi pozisyon kritiktir öğrenin… Örneğin FMCG sektöründe en kritik departmanlar pazarlama ve satış departmanlarıdır, finans’ı seviyorsanız bu sektörde her zaman “destek fonksiyonu” olarak çalışacaksınız demektir -ki bu iyi bir şey değildir, hızlı yükselmek isteyenler için.

Eğer finans seviyorsanız yatırım bankacılığı, denetim vb. sektörlere odaklanıyor olmanız gerekir. Üretim seviyorsanız sanayi şirketlerine bakmanız gerekir… O sektöde “Temel fonksiyon” (core function) ne ise o işi yapan insanlar CEO vb. pozisyonlara gelirler, FMCG’de nadiren üretimden birisini genel müdür yaparlar…

4-Maaş önceliğiniz olmasın:

Maalesef yeni mezunların en büyük hatası işte verilen maaşı herşeyin önüne koymaktır… Oysa ki maaş kariyerin ilk 5 yılında “hiçbir şey”dir… Tam anlamıyla karar denkleminin hiçbir yerinde olmamalıdır (bence)

Bir yeni mezun için en önemli şey “öğrenmek ve uzmanlaşmak”tır. İlk 5 sene bir sektör ve departman’da uzmanlaştığınızda zaten bir sonraki işiniz için maaş pazarlığı yapacak önemli bir varlığınız oluyor.

Ben işe ilk girdiğimde aldığım maaş ilkokul mezunu bir kamyon şöföründen azdı (ki ÖSS’de Türkiye derecesi yaptım, Türkiye’nin en iyi okullarından birisinden Endüstri Mühendisi olarak mezun oldum)

Başlarda bunu kafama çok takıyordum “bu kadar okudum, boşuna mı okudum kuş kadar maaş alıyorum” diyordum. O zamanki patronum “herşey maaş değildir, bunu zamanla öğreneceksin” dediğinde anlayamamıştım.

Aradan 6 sene geçti şimdi kamyon şöförlerinin 6-7 katı para kazanıyorum. Parası için iş değiştirseydim şu an muhtemelen başarılı olamayacaktım.

Parayı kafaya takmayın, zamanla kazanmaya başlıyorsunuz.

 

Join the Forum discussion on this post

Powered by WordPress. Designed by Woo Themes

Copy Protected by Chetan's WP-Copyprotect.